Wydawca treści Wydawca treści

Nowoczesne gospodarstwo szkółkarskie

Gospodarstwo szkółkarskie w Nadleśnictwie Oleszyce to jeden z najnowocześniejszych w Polsce obiektów produkujących sadzonki drzew leśnych z zakrytym systemem korzeniowym.


Szkółkę kontenerową uruchomiono w 2002 roku, aby leśnikom z Bieszczadów i Pogórza zapewnić dobrej jakości sadzonki jodłowe, które można wysadzać od wiosny do jesieni.
Drugim zadaniem była produkcja sadzonek dębowych dla terenów nizinnych, przy czym oferta adresowana jest przede wszystkim na potrzeby odnowień i zalesień terenów trudnych, w których sadzonka wyprodukowana metodą tradycyjną zamiera lub rośnie bardzo powoli.
Obecnie wyzwaniem dla szkółki jest także zaspokojenie potrzeb wszystkich nabywców indywidualnych, którzy  w ramach "Rozporządzenia RM w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesiania gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich" zwiększają lesistość Podkarpacia.
 
Nazwa szkółkarstwa kontenerowego wywodzi się od zespolonych doniczek (kontenerów), w których produkuje się sadzonki.
Produkcjaoparta jest na najnowszej technice i technologii wykorzystywanej przy europejskiej produkcji szkółkarskiej, a także wiedzy i doświadczeniu polskich leśników i autorytetów nauk leśnych.
 
Dzięki nowoczesnym liniom technologicznym, częściowej automatyce produkcji oraz komputerowym systemom sterowania klimatem w namiotach, dzisiejsza hodowla szkółkarska bardziej przypomina kombinat produkcyjny niż tradycyjną szkółkę leśną.
Obecnie oprócz jodły i dębu produkuje się także sadzonki buka, świerka, sosny, olchy i modrzewia.
 
 
Jak produkujemy sadzonki?
 
Dąb
Nasiona dębu można przechowywać nawet przez parę lat w specjalnie przygotowanej i wyposażonej  chłodni .
Żołędzie dębu sieje się bezpośrednio do pojemników, przy czym pierwszym etapem produkcji jest obcięcie ¼ nasiona od strony znamienia. Czynność ta pozwala skrócić i wyrównać czas wschodów.
Napełnienie wielodoniczek następuje przed wysiewem nasion.
Kontenery z wysianym dębem umieszcza się w namiotach w celu zintensyfikowania produkcji.
Po 6 tygodniach sadzonki wywozi się na pola produkcyjne, gdzie pozostają do końca okresu wegetacyjnego.
Kontenery umieszczane są na specjalnych podkładkach  ok. 5 cm od podłoża, co zapewnia naturalną redukcję długości strefy korzeniowej i jednocześnie stymuluje rozwój strefy włośnikowej korzenia.
W ciągu czterech miesięcy z żołędzia wyrośnie sadzonka o wysokości 50 – 60 cm i  dobrze rozwiniętym, nie pozawijanym systemie korzeniowym.
 
Jodła
Produkcja sadzonek jodły rozpoczyna się tradycyjną metodą a mianowicie siewem nasion do koryt drewnianych, w których sadzonka rośnie dwa lata.
Następnie sadzonki wyjmuje się i przy pomocy odpowiednich szablonów umieszcza w pojemnikach styropianowych.
Na stole wibracyjnym, puste dotychczas komory kontenera wraz z systemem korzeniowym sadzonki, zasypuje się substratem.
Końcowym etapem linii technologicznej jest ściągnięcie szablonu  i transport kontenerów na pola produkcyjne.
Na polach produkcyjnych sadzonki wszystkich gatunków są nawadniane w miarę potrzeb.
 
Mikoryzacja
 Nie jest tajemnicą, że odżywianie się roślin drzewiastych jest możliwe głównie dzięki specyficznemu związkowi ich korzenia z pewnymi gatunkami grzybów (np. maślakiem, rydzem, muchomorem). Symbiotyczny związek zwany mikoryzą, gwarantuje drzewom nie tylko pobieranie substancji pokarmowych i wody z podłoża, ale równocześnie chroni je przed inwazją chorobotwórczych grzybów i innych szkodliwych organizmów.
Zgodnie z najnowszymi światowymi trendami wdraża się tu na skalę przemysłową, polską metodę sztucznej mikoryzacji sadzonek odpowiednimi, pożytecznymi szczepami grzybów. Metodę tą opracował prof. Stefan Kowalski z Akademii Rolniczej w Krakowie, który jednocześnie nadzoruje jej wdrożenie.
Podłoże, w którym ma rosnąć sadzonka zostaje „zaszczepiona" odpowiednim gatunkiem grzyba symbiotycznego. W wyniku tego, pomiędzy korzeniem siewki, a strzępkami grzyba powstaje mikoryza.
Wszystko to sprawia, że sadzonka mikoryzowana stanowi jedyny materiał sadzeniowy, w pełni odpowiadający potrzebom związanym z zalesieniem terenów zniekształconych przez człowieka takich jak: tereny po żwirowiskach, piaskowniach, hałdach pokopalnianych, otoczenia dróg i autostrad, a przede wszystkim zalesianiu terenów porolnych, tak bardzo ubogich w życie biologiczne.
 
Na zakończenie
 Produkcja jodły jest poważnym przyczynkiem do restytucji tego gatunku w polskim krajobrazie.
Dzięki szkółce w Oleszycach znacznie zwiększy się w lasach Podkarpacia udział dębu, który zajmując wszystkie odpowiednie fragmenty siedlisk leśnych, zwiększy odporność biologiczną lasów.
 
Mikoryzowane sadzonki drzew leśnych idealnie nadają się na zalesień gruntów porolnych przez indywidualnych właścicieli. Materiał sadzeniowy z mikoryzowanym systemem korzeniowym to przyszłość leśnej produkcji szkółkarskiej i tym samym przyszłych lasów.
 
Sadzonka kontenerowa, z bryłką ziemi zyskuje coraz większą popularność wśród miejscowej społeczności ze względu na jakość, prostotę i wygodę sadzenia, a przede wszystkim cenę*, która wcale nie jest wysoka.